De omgeving van Den Helder is geen streek met een lange lijst beschermde producten, en toch komt er verrassend veel uit de directe omgeving. Dat komt door de combinatie van zee, wad en polder, drie heel verschillende manieren om voedsel te winnen, allemaal binnen een paar kilometer.
Uit de zee
Vanuit de haven wordt gevist op de Noordzee, met platvis, rondvis en schaal- en schelpdieren als resultaat. De aanvoer wisselt met het seizoen en met het weer, en dat is precies wat verse vis onderscheidt van een pak uit de diepvries. Vraag bij de visboer wat er die dag binnenkwam, want dat is doorgaans ook de beste koop.
Van het wad
De garnalen die hier op tafel komen, worden in de Waddenzee gevangen en aan boord meteen gekookt in zeewater. Dat geeft ze een smaak die je met een fabrieksproduct niet benadert. Ongepeld zijn ze goedkoper en beter, met als prijs een avond peuteren. Ook schelpdieren en zilte gewassen van de kwelders horen bij dit gebied.
Uit de polder
- Aardappelen, uien, kool en andere akkerbouwgewassen.
- Bloembollen en snijbloemen uit het gebied rond Julianadorp.
- Groente van kwekers en van een stadskwekerij in de gemeente.
- Zuivel en vlees van boerderijen uit de omliggende polders.
- Honing van imkers uit de duinen en de polder.
Van het eiland
Texel ligt op twintig minuten varen en levert producten die in de hele regio bekend zijn, van lamsvlees en schapenkaas tot bier en zilte gewassen als lamsoor en zeekraal. Voor Helderders is dat geen import maar buurtproduct, en veel winkels en restaurants in de stad werken ermee. Wie de boot neemt, kan bij de bron kopen.
Waar je het vindt
Op de weekmarkt in de binnenstad, bij de viswinkels rond de haven, bij speciaalzaken in de stad en langs de weg in de polder, waar kwekers in het seizoen zelf verkopen. Dat laatste is de aardigste route, want je koopt rechtstreeks van degene die het heeft geteeld en je ziet meteen waar het vandaan komt.
Het seizoen volgen
Streekproducten kopen betekent koken met wat er is. In het voorjaar bloemen en de eerste groente, in de zomer vis en volop groente, in het najaar wortelgewassen en kool, in de winter opslag en verwerkte producten. Wie zijn menu daarnaar richt, eet goedkoper, verser en gevarieerder dan wie het hele jaar hetzelfde lijstje afwerkt.
Waarom het de moeite waard is
Een streekproduct is niet automatisch beter, en in dit gebied is het verschil vaak wel groot omdat de afstand tussen productie en verkoop klein is. Vis die dezelfde dag is aangeland en groente die dezelfde ochtend is geoogst, zijn eenvoudigweg lekkerder. Bovendien houd je er de bedrijven mee overeind die dit landschap onderhouden.
Zelf naar de bron
In het seizoen verkopen kwekers en telers langs de weg in de polder rond Julianadorp, met kramen of automaten waar je aardappelen, groente en bloemen haalt. Dat is de eenvoudigste manier om rechtstreeks bij de producent te kopen. Neem contant geld mee, want lang niet elke plek heeft een pinapparaat, en houd rekening met beperkte openstelling buiten het seizoen.
Producten met een verhaal
Wat dit gebied onderscheidt, is dat je bij bijna elk product kunt zien waar het vandaan komt. De kotters liggen in de haven, de akkers liggen achter het dorp en de kwelders liggen aan de Waddenkust. Voor wie met kinderen boodschappen doet, is dat een makkelijke manier om uit te leggen hoe eten wordt gemaakt, want je kunt er letterlijk naartoe fietsen.
Vragen loont
Winkeliers en marktkooplui in deze regio vertellen graag waar iets vandaan komt, en dat is het snelste wat je kunt doen om te leren wat er lokaal is. Vraag naar wat er nu goed is in plaats van naar wat je in gedachten had. In negen van de tien gevallen ga je met iets naar huis dat beter en goedkoper is dan wat er op je lijstje stond.
